CUR SÍOS AR AN gCLÁR

Is í Ollscoil na hÉireann, Gaillimh an ceannródaí náisiúnta ó thaobh Léann na Gaeilge. Tá saineolas ag foireann Roinn na Gaeilge ar gach tréimhse de chuid na Gaeilge, ón luath-thréimhse go dtí an teanga chomhaimseartha.
Tá áiseanna taighde den scoth ag an ollscoil agus rinneadh infheistíocht mhór le déanaí i gcartlanna na hollscoile, rud a thugann buntáiste ar leith don mhac léinn ar mian leis/léi taighde a dhéanamh sna bailiúcháin Ghaeilge atá againn.
Tá an Ghaeltacht ar leac an dorais againn agus tá teacht ag na mic léinn ar áiseanna foghlama agus taighde den scoth sna campais Ghaeltachta atá ag an ollscoil i gConamara agus i nGaoth Dobhair.

Má dhéanann tú an cúrsa lánaimseartha (bliain amháin), beidh léachtaí agus seimineáir ar siúl dhá lá sa tseachtain (Dé Luain & Dé Máirt).
Is féidir an cúrsa a dhéanamh go páirtaimseartha chomh maith (thar dhá bhliain) agus beidh léachtaí agat lá amháin sa tseachtain sa chás sin.

Agus an cúrsa seo críochnaithe agat, beidh tú in ann:

  • Feidhmiú go cruinn ag leibhéal gairmiúil agus acadúil trí mheán na Gaeilge sa scríbhneoireacht agus sa labhairt;
  • Anailís chriticiúil a dhéanamh ar réimsí éagsúla de Léann comhaimseartha na Gaeilge: an Chritic Liteartha, an Chritic Chultúir agus Shóisialta agus an tSochtheangeolaíocht;
  • Cur chuige idirdhisciplíneach a léiriú san anailís chriticiúil ar réimsí éagsúla de Léann na Gaeilge;
  • Do chuid taighde agus anailíse a chur i láthair go cumasach agus go héifeachtach ag an leibhéal cuí acadúil;
  • Taighde nuálach, neamhspleách a dhéanamh ar shainábhar de do rogha féin agus an taighde sin a léiriú i bhfoirm tráchtais.

Baineann na torthaí foghlama céanna leis an Dioplóma Iarchéime seachas nach bhfuil taighde neamhspleách i bhfoirm tráchtais le déanamh.

RÉAMHRIACHTANAIS

  • Ní mór d’iarrthóirí céim dara honóracha 2.2 (ag leibhéal a 8 den Chreat Náisiúnta Cáilíochtaí) a bheith acu, le 2.1 sa Ghaeilge.
  • Glacfar le hiarratais ó iarrthóirí a bhfuil céim 2.1 nó a comhionann acu in ábhar eile, ach caithfidh siad Stiúrthóir Acadúil an chúrsa a shásamh go bhfuil cumas dóthanach acu sa Ghaeilge chun tabhairt faoin gcúrsa, trí scrúdú agus/nó agallamh a dhéanamh.
  • Is féidir le hiarrthóirí nach bhfuil na cáilíochtaí acadúla cuí acu, ach a bhfuil cúig bliana de thaithí chuí ghairmiúil acu, iarratas a dhéanamh faoi chóras na hOllscoile d’Aitheantas don Réamhfhoghlaim (RPL).

LEAGAN AMACH AN CHÚRSA

Tá cúig mhodúl éigeantacha le déanamh ag gach mac léinn lánaimseartha (luach 70 ECTS) don chúrsa MA.

  • Teanga na Nua-Ghaeilge (10 ECTS)

    Tá sé d'aidhm ag an modúl seo forbairt agus barr feabhais a chur ar scileanna Gaeilge an mhic léinn i dtaca le cruinneas, líofacht, léitheoireacht, scríbhneoireacht, éisteacht agus labhairt. Is ag leibhéal C1 den Fhráma Tagartha Comónta Eorpach d'Fhoghlaim Teangacha atá an modúl. Forbróidh an mac léinn a c(h)umas sa scríbhneoireacht chriticiúil agus acadúil i dtaca le réimeanna cuí teanga, cruinneas, comhréir agus líofacht.

  • Modhanna Taighde (10 ECTS)

    Sa mhodúl seo, pléitear scileanna éagsúla taighde a chabhróidh leis an mac léinn an tráchtas a thabhairt i gcrích. Cuirtear oiliúint ar an mac léinn sna modhanna taighde atá oiriúnach do thráchtas litríochta agus sa mhodheolaíocht cháilíochtúil atá de dhíth chun obair pháirce a dhéanamh.

  • Teanga, Coimhlint agus Cumhacht (10 ECTS)

    Sa mhodúl seo, déantar staidéar ar choincheapa na coimhlinte agus na cumhachta i sochtheangeolaíocht stairiúil agus chomhaimseartha na Gaeilge agus pléitear conas mar a bhí agus atá pobal na teanga i ngleic le ceisteanna cumhachta ó thaobh an chultúir agus na polaitíochta araon.

  • Teoiricí Liteartha agus Cultúir (10 ECTS)

     An aidhm atá ag an modúl seo ná tuiscint na mac léinn ar stair na dteoiricí liteartha agus na dteoiricí cultúir a fhorbairt. Cuirfear ar chumas na mac léinn teoiricí liteartha agus cultúir a chur i bhfeidhm ar théacsanna liteartha Gaeilge ar bhealach tuisceanach a thugann aird ar shainchúinsí na teanga féin agus ar cheisteanna tábhachtacha a bhaineann le litearthacht agus léitheoireacht.

  • Tráchtas (30 ECTS)

    Is é aidhm an mhodúil seo an mac léinn a spreagadh le feidhmiú as a stuaim féin chun ábhar tionscadail a roghnú agus tráchtas 15,000-20,000 focal a chur i gcrích faoin ábhar sin laistigh de spriocanna ama soiléire agus ag an gcaighdeán gairmiúil agus acadúil cuí.

Is gá do mhic léinn dhá cheann de na cúrsaí roghnacha seo a dhéanamh freisin (luach 20 ECTS). Ní bhíonn gach cúrsa ar fáil gach bliain.

  • An Athbheochan (10 ECTS)

    Déanfar iniúchadh ar phríomhdhíospóireachtaí ré na hAthbheochana (1876-1930) maidir leis an nualitríocht agus leis an teanga féin.

  • An Inscne agus an Ghnéasúlacht (10 ECTS)

    Cíorfaidh an modúl seo mórghnéithe de léann na hinscne agus na gnéasúlachta. Díreofar ar chonstráidiú agus ar fhorléargais na hinscne agus na gnéasúlachta i ngnéithe de chultúr agus litríocht na Gaeilge, an litríocht bhéil agus an litríocht scríofa ina measc.

  • An Dúchas agus an Duine (10 ECTS)

    Sa mhodúl seo díreofar ar fheidhm, ar bhrí, ar struchtúr agus ar ghalldú logainmneacha na hÉireann. Déanfar plé agus léiriú ar mhodhanna taighde a bhaineann leis an réimse seo freisin, chomh maith le dul i ngleic le cás-staidéar roghnaithe ón réimse léinn seo. Déantar staidéar sa dara cuid den mhodúl seo ar oidhreacht lámhscríbhinní na Gaeilge, go háirithe na lámhscríbhinní a scríobhadh sa 17ú - 19ú hAois. Cuirfidh an mac léinn eolas ar na modheolaíochtaí eagarthóireachta a bhíos in úsáid ag scoláirí na linne seo freisin, agus iad ag plé leis an eagarthóireacht théacsúil.

  • An Bhéalaireacht agus na Taibhealaíona (10 ECTS)

    Déanfar staidéar ar ghnéithe éagsúla d’ealaíona béil na Gaeilge, amhránaíocht, scéalaíocht, drámaíocht agus scannánaíocht go príomha. Pléifear oidhreacht na hamhránaíochta agus díreofar go háirithe ar choincheap na háite agus an spáis i litríocht bhéil na hÉireann. Déanfar staidéar ar chomhthéacs, ar mhodh láithrithe agus ar théamaí na n-amhrán.

I gcás an Dioplóma Iarchéime sa Nua-Ghaeilge, tá na modúil éigeantacha mhúinte thuas (seachas an Tráchtas) le déanamh ag gach mac léinn (luach 40 ECTS) agus dhá cheann de na cúrsaí roghnacha (luach 20 ECTS).

MEASÚNÚ

Scrúdú teanga i mí na Bealtaine; aistí/tionscadail/cur i láthair ar na modúil litríochta agus léinn i gcás an MA agus an Dioplóma; agus tráchtas 15–20,000 focal faoi stiúir ag ball foirne i gcás an MA.

DEISEANNA GAIRME

  • Earnáil na Gaeilge agus na Gaeltachta
  • Gairmeacha acadúla agus taighde
  • Oideachas
  • Foilsitheoireacht
  • Na meáin chumarsáide
  • Teagasc na Gaeilge
  • Na tionscail chultúrtha agus oidhreachta

Chun a thuilleadh eolais a fháil, déan teagmháil le riarthóir na Roinne ag fiona.depaor@oegaillimh.ie nó ag +353 (0)91 492564.